Τηλ. 210 5810011 - 210 4250360 | N. Σουκαντζίδη 11, Δάσος Χαϊδαρίου & Τραπεζούντος 36, Νίκαια

Ολική αρθροπλαστική

2018-02-01T10:15:12+00:00

Η ολική αρθροπλαστική είναι μια επέμβαση στην οποία υποβάλλονται οι ασθενείς που πάσχουν από προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα και οι συντηρητικές θεραπείες που τους έχουν παρασχεθεί δεν είχαν αποτέλεσμα. Στην ολική αρθροπλαστική γίνεται αντικατάσταση των κατεστραμμένων περιοχών της άρθρωσης, με τεχνητά εμφυτεύματα συμβατά με τον ανθρώπινο οργανισμό.

Ολική αρθροπλαστική γόνατος και ισχίου: Οστεοαρθρίτιδα γόνατος

Το γόνατο είναι η μεγαλύτερη και πιο ισχυρή άρθρωση στο ανθρώπινο σώμα. Αποτελείται από το κάτω άκρο του μηριαίου οστού, το άνω άκρο της κνήμης και την επιγονατίδα. Οι επιφάνειες των οστών που έρχονται σε επαφή καλύπτονται με τον χόνδρο που προστατεύει τα οστά από την φθορά, επιτρέποντας παράλληλα την ανώδυνη κίνηση κατά την κάμψη και έκταση. Ένα άλλο μέρος τις άρθρωσης είναι οι μηνίσκοι, δυο σφηνοειδείς σχηματισμοί που σκοπό έχουν την απορρόφηση των κραδασμών μεταξύ μηριαίου οστού και κνήμης. Τέλος υπάρχει ο αρθρικός θύλακας, ο οποίος παράγει αρθρικό υγρό που λιπαίνει τις αρθρικές επιφάνειες, μειώνοντας τις δυνάμεις τριβής.

Η οστεοαρθρίτιδα είναι μια συχνή πάθηση που προσβάλλει τις αρθρώσεις και ενώ μπορεί να εμφανίζεται κυρίως στην τρίτη ηλικία, η αρχή της εδράζεται σε νεώτερες ηλικίες. Η αρχική βλάβη εντοπίζεται στην επιφάνεια της άρθρωσης και στη συνέχεια επηρεάζεται και το οστό. Το πρώτο από τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας είναι ο πόνος, ο οποίος εμφανίζεται μετά από κόπωση, μετά από μεγάλη ακινησία, ενώ σε πιο προχωρημένο στάδιο γίνεται συνεχής και μπορεί να διαρκέσει μέρες ή και εβδομάδες. Η δυσκαμψία επίσης είναι ένα σύμπτωμα της οστεοαρθρίτιδας που μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε περιορισμό της κίνησης της άρθρωσης και παραμόρφωσή της. Η αντιμετώπιση της νόσου στα αρχικά στάδια μπορεί να είναι συντηρητική, δηλαδή να χορηγούνται στον ασθενή αντιφλεγμονώδη φάρμακα και να συστήνεται αποφυγή κόπωσης και φυσιοθεραπεία. Παρόλα αυτά στο τέλος η χειρουργική αντιμετώπιση είναι η ενδεδειγμένη μέθοδος σε μια προχωρημένη κατάσταση της νόσου.

Ολική αρθροπλαστική γόνατος

Η πιο νέα και αποτελεσματική μέθοδος είναι η ολική αρθροπλαστική γόνατος με την οποία τοποθετείται τεχνητή άρθρωση στο γόνατο. Η τομή στην περίπτωση αυτή είναι κατά πολύ μικρότερη αυτής της συμβατικής μεθόδου, χωρίς να γίνεται τομή στους μύες του τετρακέφαλου. Η ολική αρθροπλαστική γόνατος μπορεί να γίνει με ολική ή με επισκληρίδιο αναισθησία. Ο ασθενής εισάγεται στο νοσοκομείο από την προηγούμενη ημέρα της επέμβασης και ακολουθεί προεγχειρητικός έλεγχος για την ασφαλή εκτέλεση του χειρουργείου. Η επέμβαση διαρκεί λιγότερο από 2 ώρες. Αρχικά γίνεται η προετοιμασία των επιφανειών των οστών, όπου αφαιρούνται οι εκφυλισμένες επιφάνειες του χόνδρου στα άκρα του μηριαίου και της κνήμης, μαζί με ένα μέρος του οστού. Οι επιφάνειες όπου αφαιρέθηκε ο χόνδρος αντικαθίστανται με μεταλλικά ενθέματα που σταθεροποιούνται με χρήση ειδικής ρητίνης ή με τη μέθοδο “press-fit”. Σειρά έχει η αντικατάσταση της αρθρικής επιφάνειας της επιγονατίδας, που αφαιρείται και αντικαθίσταται με ειδικό πλαστικό ένθεμα.

Τέλος, πολυαιθυλένιο υψηλής αντοχής τοποθετείται μεταξύ των μεταλλικών προθέσεων για να δημιουργήσει μια ομαλή επιφάνεια ολίσθησης. Ο ασθενής μπορεί να σηκωθεί από το κρεβάτι την επόμενη μέρα και να βαδίσει με πατερίτσες ή περηπατητήρα τύπου ‘π΄ ενώ επιστρέφει στο σπίτι του σε 6 – 8 ημέρες και τα ράμματα αφαιρούνται δύο εβδομάδες μετά το χειρουργείο. Αργότερα ο ασθενής ακολουθεί ένα πρόγραμμα φυσιοθεραπείας για μερικές εβδομάδες και η πλήρης επάνοδος έρχεται μετά από 2 έως 3 μήνες.

Χάρη στην εξέλιξη της τεχνολογίας και τη χρήση της στην επιστήμη, τα τμήματα της πρόθεσης ομοιάζουν στη φυσιολογική ανατομία του γόνατος και λειτουργούν σαν μια φυσιολογική άρθρωση, ενώ η αποκατάσταση είναι γρηγορότερη, ο μετεγχειρητικός πόνος ελάχιστος και η απώλεια αίματος σημαντικά μειωμένη.

Ολική αρθροπλαστική γόνατος και ισχίου: Το ισχίο

Η άρθρωση του ισχίου θεωρείται από τις σημαντικότερες αρθρώσεις καθώς συνδέει τα κάτω άκρα µε τον κορµό συμμετέχοντας σε ένα μεγάλο εύρος απλών και πολύπλοκων κινήσεων. Το ισχίο αποτελείται από δύο τµήµατα. Ένα σφαιρικό που είναι η κεφαλή του μηριαίου οστού και μια κοίλη υποδοχή, την κοτύλη, που βρίσκεται στα πλάγια της λεκάνης. Μέσα σε αυτή την κοίλη υποδοχή περιστρέφεται ελεύθερα η κεφαλή του μηριαίου οστού, σε ένα περιβάλλον υπενδεδυμένο με έναν λείο και γυαλιστερό ιστό, που επιτρέπει την κίνησή της χωρίς τριβές. Μια ποσότητα αρθρικού υγρού δρα ως λιπαντικό στην κίνηση της άρθρωσης. Την άρθρωση του ισχίου σταθεροποιούν ισχυροί σύνδεσμοι και η κίνηση επιτυγχάνεται μέσω ισχυρών μυών της περιοχής.

Ολική αρθροπλαστική ισχίου: Οστεοαρθρίτιδα ισχίου

Η οστεοαρθρίτιδα του ισχίου είναι µία χρόνια εκφυλιστική νόσος που εκδηλώνεται εξαιτίας της φθοράς του χόνδρου. Ο ασθενής που πάσχει από οστεοαρθρίτιδα ισχίου αισθάνεται πόνο στη βουβωνική περιοχή ή στην πρόσθια περιοχή του µηρού που κάποιες φορές αντανακλά στο γόνατο. Οστεοαρθρίτιδα ισχίου μπορεί να προκληθεί από κληρονομικούς παράγοντες, από συγγενή δυσπλασία του ισχίου, από κάποια χρόνια νόσο, από ένα προγενέστερο τραύµα ή από τη νέκρωση της κεφαλής του ισχίου και κύριο σύμπτωμα είναι ο πόνος και η δυσλειτουργία της άρθρωσης, που προκαλούν δυσκολία στη βάδιση και έντονη δυσκαμψία. Όταν η φαρμακευτική αγωγή δεν αρκεί, η χειρουργική αντιμετώπιση της νόσου είναι η πιο ενδεδειγμένη λύση.

Ολική αρθροπλαστική ισχίου

Η κύρια µέθοδος αντιµετώπισης είναι η ολική αρθροπλαστική του ισχίου με την οποία γίνεται η αντικατάσταση του κατεστραµµένου οστού και του χόνδρου της άρθρωσης. Τα τελευταία χρόνια, με την πρόοδο της τεχνολογίας, προτιμάται η πρόσθια προσπέλαση, κατά την οποία προκύπτουν θεαµατικά αποτελέσµατα. Ουσιαστικά ο ασθενής αποκτά μια νέα τεχνητή άρθρωση με πλαστικά ή κεραμικά και μεταλλικά εξαρτήματα και μακρά διάρκεια ζωής ακόμη και όταν φορτίζεται έντονα. Πριν την επέμβαση συνιστάται η απώλεια βάρους και η διατήρηση της ευκαμψίας και της δύναμης των μυών και των αρθρώσεων κατόπιν ιατρικής καθοδήγησης. Σε περίπτωση που προϋπάρχει κυκλοφορικό πρόβλημα χρειάζεται επέμβαση σε προηγούμενο χρόνο, προκειμένου να αποφευχθεί θρόμβωση.

Η ολική αρθροπλαστική ισχίου γίνεται με γενική ή επισκληρίδιο αναισθησία και ο ασθενής είναι ξαπλωμένος ανάσκελα ή σε πλάγια θέση, ανάλογα με τη μέθοδο που εφαρμόζει ο χειρουργός. Πραγματοποιείται μια τομή περίπου 10 με 20 cm στην πλάγια επιφάνεια του ισχίου και ο χειρουργός απομακρύνει τους μύες και τους τένοντες. Με προσοχή ανοίγει τον θύλακα που περιβάλλει την άρθρωση και αφαιρεί την κεφαλή του μηριαίου, ενώ στη συνέχεια δημιουργεί στο εσωτερικό του μηριαίου ένα τούνελ, για να τοποθετήσει το πρώτο τμήμα της πρόθεσης. Τη συνέχεια προετοιμάζεται το οστό της λεκάνης (κοτύλη) αφαιρώντας τον πάσχοντα χόνδρο. Ο χειρουργός διασφαλίζει τη συγκράτηση των προθέσεων στο οστό, την κατεύθυνσή τους, μειώνει στο ελάχιστο τον κίνδυνο εξάρθρωσης κλπ. Στη συνέχεια, τοποθετεί την τελική πρόθεση και προχωρεί στη στερέωσή της. Αν αντικατασταθεί μόνο η κεφαλή του μηριαίου, η πρόθεση αποτελείται από ένα στέλεχος, που εισάγεται στο μηριαίο. Στο στέλεχος εφαρμόζει ένα τμήμα με σφαιρικό σχήμα.

Όταν πρέπει να αντικατασταθούν όλα τα μέρη της άρθρωσης ο χειρουργός προσθέτει ένα τμήμα σε σχήμα κούπας που στερεώνεται στην κοτύλη και έπειτα ενώνει τα δύο μέρη της πρόθεσης. Η επιστροφή στις επαγγελματικές δραστηριότητες πραγματοποιείται μετά από έξι εβδομάδες μέχρι 4 μήνες μετά την επέμβαση. Το πρόγραμμα φυσιοθεραπειών ποικίλλει ανάλογα με την περίπτωση του ασθενούς, τον τύπο της πρόθεσης και την τακτική που ακολουθεί ο χειρουργός.